Collectieve sluit: verplicht verlof inzetten

Bij veel ondernemingen wordt er geopteerd voor een vaste sluitingsperiode voor het hele bedrijf. Dit noemt men een collectieve sluit. In principe dienen werknemers hun verlofdagen hiervoor te bewaren en in te zetten tijdens deze periode. Maar wat als de medewerker niet voldoende verlofdagen heeft? Of als deze reeds zijn ingezet voor een andere periode? Mag dit daarbij zomaar? En kan men dan een werkeloosheidsuitkering hiervoor aanvragen? We bespreken het allemaal in dit artikel.

Algemene regels

Algemeen gezien is een werknemer verplicht om zijn (betaalde) wettelijke vakantiedagen (evenals jeugd- en seniorvakantie) te bewaren en op te nemen tijdens de periode van collectieve sluiting. Deze dagen dienen dan onder contract gezet te worden, waarop men dan vakantie op inboekt. De dagen waarop de werknemer dan geen vakantierechten meer heeft, vallen dan niet onder contract en kan men in principe tijdelijk werkloos gesteld worden wegens collectieve sluiting, zodat er een uitkering kan aangevraagd worden bij de RVA.

Dit is bijvoorbeeld van toepassing op werknemers die in het vakantiedienstjaar (het jaar voorafgaand aan het vakantiejaar) onvoldoende hebben gewerkt en dus onvoldoende vakantierechten hebben opgebouwd om de collectieve sluiting te overbruggen. Daarnaast geldt deze regeling ook voor werknemers die hun vakantiedagen reeds volledig of gedeeltelijk hebben opgebruikt bij een vorige werkgever.

Voorbeelden

1. Een arbeider heeft op basis van zijn prestaties in 2025 recht op 6 vakantiedagen in 2026. De onderneming sluit in de maand augustus voor een periode van 15 werkdagen. In dit geval wordt er dus een contract voorzien voor de eerste 6 dagen, waarop men dan vakantie inboekt. Hiervoor ontvangt hij dan vakantiegeld uitbetaald door de RJV. De overige 9 dagen vallen niet onder contract en hiervoor kan hij bij de RVA een uitkering aanvragen.
2. Een bediende heeft in 2025 het hele jaar gewerkt bij onderneming A. Hierdoor heeft hij recht op 20 verlofdagen in 2026. Halverwege 2026 besluit de bediende om bij een nieuwe werkgever te starten, onderneming B. Hij had echter al reeds 20 verlofdagen ingezet bij onderneming A, voor zijn vertrek. Onderneming B hanteert een collectieve sluit van 15 dagen. Persoon x heeft dus nog maar 10 dagen die hij hiervoor kan inzetten. Voor de resterende 5 dagen, kan hij bij de RVA een uitkering aanvragen.
3. Persoon x heeft recht op 20 verlofdagen in 2026. Hij beslist zelf om er 10 in te zetten voor zijn skiverlof in Maart en zijn zomerverlof in Augustus. Tijdens kerst sluit de onderneming collectief zijn duren voor 15 dagen. Voor de eerste 10, heeft hij dus nog 10 dagen om in te zetten. Aangezien hij zélf besloten had om in Maart en Augustus reeds op verlof te gaan, zal de RVA hem géén uitkering geven voor de resterende 5 dagen.

Het is daarom belangrijk om de collectieve sluit tijdig en correct naar je werknemers te communiceren, zodat zij niet voor verrassingen komen te staan en hun verlof correct kunnen inzetten. Zo wordt de continuïteit van de loonverwerking en de sociale zekerheid gewaarborgd, met respect voor wettelijke en sectorale bepalingen.

Bron: https://www.rva.be/werkgevers/tijdelijke-werkloosheid/tijdelijke-werkloosheid---sluiting-ingevolge-jaarlijkse-vakantie